Księgowa wezwana do urzędu skarbowego w sprawie karnej skarbowej klienta: obrona a grzywna

Sytuacja

Klient biura, firma transportowa, przez kilka miesięcy zaniżał VAT. Urząd celno-skarbowy wszczyna postępowanie karne skarbowe. Na przesłuchanie zostaje wezwana także pani Ewa — księgowa biura, która prowadziła rozliczenia klienta i podpisywała deklaracje na podstawie pełnomocnictwa.

Co mówią przepisy

Kodeks karny skarbowy przewiduje, że za przestępstwo lub wykroczenie skarbowe odpowiada jak sprawca także ten, kto zajmuje się sprawami gospodarczymi, w szczególności finansowymi, innej osoby lub firmy — na podstawie przepisu, umowy lub faktycznego wykonywania (art. 9 § 3 KKS). Umowa z biurem rachunkowym w praktyce wystarcza, żeby księgowa znalazła się w kręgu osób, których dotyczy postępowanie.

Czy pani Ewa poniesie odpowiedzialność, zależy od tego, czy można jej przypisać winę — na przykład czy wiedziała o zaniżaniu, czy rzetelnie ujmowała dokumenty, które dostawała. To ustala postępowanie, a do tego potrzebny jest obrońca.

Co pokrywa pakiet OC dla biur

• Koszty obrony w postępowaniu karnym, karno-skarbowym lub administracyjnym — za uprzednią zgodą ubezpieczyciela, gdy przedmiot postępowania jest tożsamy lub bezpośrednio związany z roszczeniem albo potencjalnym roszczeniem objętym polisą (§ 3 ust. 7 OWU). W pakiecie to sekcja IV, w limicie sekcji II.
• Ubezpieczyciel wyznacza lub akceptuje obrońcę i może przestać pokrywać koszty, gdy sprawa roszczenia zostanie rozstrzygnięta.

Czego pakiet nie pokrywa

• Samej grzywny ani mandatu — kary i grzywny są wyłączone (§ 6 ust. 12 OWU).
• Sytuacji, w której księgowa świadomie uczestniczyła w zaniżaniu podatku — oszustwo i działania przestępcze są wyłączone (§ 6 ust. 13 OWU).
• Postępowań niezwiązanych z żadnym roszczeniem objętym polisą.

Jak ubezpieczyć także grzywnę

Do tego służy osobna ochrona prawna w sprawach karnych skarbowych. Klauzula UNIQA (do OC księgowego, możliwa także dla przedsiębiorcy prowadzącego biuro) zwraca koszty prawnika, ekspertyz i postępowania sądowego, a także kary pieniężne z postępowania karnego i karnego skarbowego oraz kary nałożone przez ZUS lub PIP. Obowiązuje franszyza integralna 200 zł. Szczegóły: odpowiedzialność karno-skarbowa.

Wnioski

• Od pierwszego wezwania zgłoś sprawę ubezpieczycielowi — zarówno OWU pakietu, jak i ochrona prawna wymagają zgłoszenia i zgody na koszty.
• Nie składaj wyjaśnień „na szybko” bez obrońcy, jeśli zarzut może dotyczyć Ciebie.
• Jeśli w biurze podpisujecie deklaracje klientów, ochrona z grzywnami to rozsądne uzupełnienie pakietu.

Przykład opracowany na podstawie OWU Leadenhall LW023/PI/BK/PL/11 oraz klauzul LW200 i LW203 stosowanych w programie dla biur rachunkowych. Osoby, firmy i kwoty są fikcyjne. O wypłacie zawsze decyduje ubezpieczyciel po ocenie konkretnej sprawy, a zakres ochrony określa polisa.